بینات

بسم الله الرحمن الرحیم

۱ــ آیا نماز جماعتی که از اول وقت به تأخیر بیفتد بهتر از نماز فرادای اول وقت است؟
( آیات عظام امام ٬ مکارم ٬ نوری ٬ صافی)؛ بله ٬ نماز جماعت افضل است.
( آیات عظام خوئی ٬‌وحید)؛ نماز فرادی در وقت فضیلت أفضل است از نماز جماعت در غیر وقت فضیلت.
( آیة الله سیستانی )؛ بهتر بودن نماز جماعت در غیر وقت فضیلت ثابت نیست.

۲ــ اگر مأموم نداند نماز امام مستحبی است یا واجب آیا می تواند به او إقتداء کند؟
( مشهور)؛ نمی تواند إقتداء کند.
( آیة الله زنجانی )؛ می تواند رجاأً إقتداء کند و اگر بعد فهمید نماز واجب بوده صحیح است.

۳ــ اگر امام نمازی می خواند که إقتداء به او صحیح نبوده مثل نماز مستحبی و شخص اشتباهاً به او إقتداء کرده و بعد فهمید ٬‌ وظیفه اش چیست؟
( آیات عظام امام ٬ مکارم ٬‌ سیستانی )؛ اگر در اثناء نماز متوجه شد ٬‌عدول به فرادی می کند و نمازش صحیح است و اگر بعد از نماز فهمید نمازش به صورت فرادی صحیح است ٬‌در صورتی که آن چه انجام عمدی و سهوی آن موجب بطلانِ نماز فرادی می شود انجام نداده باشد.

۴ــ آیا لازم است که مأموم ٬ امام جماعت را در نیّت معین کند؟
( همه مراجع)؛ مآموم باید امام را معین کند ولی دانستن اسم او لازم نیست ٬ مثلا بگوید إقتداء می کنم به امام حاضر کافی است.

۵ــ اگر إقتداء به شخصی کرد بنابراین که مثلا « علی » است و بعد معلوم شد شخص دیگری امام بوده حکم چیست؟
( مشهور)؛ اگر شخص دوم عادل باشد هم نمازش و هم جماعتش صحیح است و اگر آن شخص دوم عادل نباشد نماز جماعتش باطل می شود و اگر کاری هم که منافی فرادی است انجام داده باشد نمازش نیز باطل خواهد شد.
( آیة الله سیستانی)؛ اگر در وسط نماز بفهمد که شخص دوم عادل نیست ٬ نیت فرادی کند ولی اگر بعد از نماز بفهمد مطلقا صحیح است.

۶ــ بعض از اشخاص هنگام برپایی نماز جماعت اقدام به خواندن نماز فرادی می کنند ٬‌این عمل چه حکمی دارد؟
( مقام معظم رهبری )؛ این عمل اگر تضعیف نماز جماعت و اهانت و بی احترامی به امام جماعت محسوب شود ٬ جایز نیست.
( آیة الله مکارم)؛ در صورتی که توهین به امام جماعت یا هتک نماز جماعت محسوب شود جایز نیست و می توانند بعد یا قبل بخوانند.
( آیة الله سیستانی)؛  اگر مستلزم هتک امام باشد و او مستحق هتک نباشد جایز نیست ٬‌ ولی نمازش صحیح است.

۷ــ اگر امام سهوا یک آیه را نخواند وظیفه مأموم چیست؟
اگر بعد از رکوع یا بعد از نماز بفهمد:
( همه مراجع)؛ نمازش صحیح است.
اگر در همان لحظه بفهمد:
( آیات عظام امام ٬ رهبری ٬ خوئی ٬ فاضل)؛ نماز مأموم اگر متوجه شد از آن لحظه فرادی است.
( آیة الله سیستانی )؛ بنابراحتیاط واجب نمازش فرادی می شود.
( آیة الله مکارم)؛ نماز فرادی می شود و بنابراحتیاط واجب آن نماز را اعاده نماید.
( آیات عظام گلپایگانی ٬ صافی )؛ مأموم آن آیه را فورا بخواند و نمازش به جماعتت صحیح است.

۸ــ  آیا می توانیم یک نماز را إقتداء به نمازی دیگری کنیم و بخوانیم؟( مثلا امام جماعت نماز صبح را می خواند و ما قضای مغرب را به او إقتداء کنیم)
( مشهور)؛ بله ٬ می تواند إقتداء کند.
( آیة الله مکارم)؛ بنابراحتیاط واجب باید هر دو یک نماز بخوانند مثلا نماز قضای ظهر را فقط به نماز ظهر و قضای عصر را به عصر إقتداء کرد.

۹ــ آیا جایز است نماز آیات به جماعت خوانده شود؟
( آیة الله سیستانی )؛ نماز خورشید گرفتی و ماه گرفتگی را می شود به جماعت خواند ولی نماز زلزله را بنابراحتیاط واجب نمی شود.
( آیات عظام امام ٬ رهبری )؛ بله ٬ همه نمازهای آیات را می توان  به جماعت خواند.

۱۰ــ آیا می شود نمازهای عیدین را به جماعت بخوانیم؟
( مشهور)؛ بله مستحب است به جماعت بخوانیم.
( آیات عظام امام ٬ رهبری )؛ بنابراحتیاط واجب در عصر غیبت نمی شود مگر این که رجاأً باشد یا امام جماعت ٬ ولیّ فقیه یا امام جمعه شهر باشد که در این صورت مستحب است.

۱۱ــ آیا جایز است امام جماعت نماز عید فطر را دو مرتبه بخواند؟
( آیات عظام سیستانی ٬ فاضل ٬ تبریزی)؛ خیر ٬ جایز نیست.
( آیات عظام رهبری ٬ مکارم)؛ بنابراحتیاط واجب جایز نیست.

۱۲ــ انسان می تواند نماز یومیّه ای را که خوانده ٬ تکرار کند؟
اگر نماز فرادی است:
( همه مراجع)؛ فقط در صورتی که احتمال بطلان نماز اول را بدهیم جایز است ٬ وإلّا جایز نیست.
اگر نماغز جماعت است:
( آیات عظام امام ٬ مکارم ٬ صافی)؛ در صورتی که جماعت دوم و اشخاص آن غیر از اول باشند اشکال ندارد.
( مقام معظم رهبری)؛ تکرارنماز جماعت برای یک بار در نماز های یومیّه جایز بلکه مستحب است.
( آیات عظام خوئی ٬ تبریزی ٬ وحید)؛ اگر احتمال فساد نماز را اول را ندهد اشکال دارد مگر این که امام باشد و همچنین در بین مأمومین کسی باشد که نماز واجب را نخوانده است.
( آیة الله سیستانی)؛ استحبابش ثابت نیست ولی رجاأً مانعی ندارد امّا بنابراحتیاط واجب این نمازِ دوم برای مأمومینی که نماز واجبشان را نخوانده اند کافی نیست.
( آیة الله بهجت)؛ بنابراحتیاط واجب صحیح نیست ٬ مگر جماعت دوم بر جماعت اول ٬ رجحان داشته باشد مثلا جماعت اول در مدرسه و جماعت دوم در مسجد باشد.

۱۳ــ اگر نماز را به صورت فرادی شروع کرده باشیم و جماعت بر پا شود آیا می شود نماز را شکست؟
( آیات عظام امام ٬ رهبری )؛ می توانیم برای درک جماعت عدول به نماز مستحبی کنیم و نماز مستحبی را بشکنیم.( شکستن نماز مستحبی مکروه است.)
(آیات عظام خوئی ٬ وحید)؛ بنابراحتیاط واجب عدول به مستحبی و شکستن آن جایز نیست اما اگر عدول به مستحبی دهد و قصد ادامه داشته باشد ٬ ولی ببیند وقت تنگ است و به رکوع نمی رسد شکستن اشکالل ندارد.
( آیة الله سیستانی)؛ شکستن اصل نماز به خاطر درک جماعت جایز است.
(آیة الله مکارم)؛ بنابراحتیاط واجب نمی شود به نماز مستحبی عدول داد و آن را شکست ٬‌چه نیّت شکستن داشته باشد و چه نداشته باشد.

۱۴ــ این عدول دادن به نمازهای مستحبی و شکستن آن در همه نمازهاست؟
( آیات عظام امام ٬ خوئی)؛ در همه نمازهاست.
( آیات عظام سیستانی ٬ فاضل ٬ مکارم)؛ تنها در نمازهای ۳ یا ۴ رکعتی است.

۱۵ــ حکم نماز قضاهای گروهی که به صورت جماعت برگزار می شود چیست؟
( مشهور)؛ اگر نماز قضائی که امام جماعت می خواند احتیاطی است اقتداء به او بنابراحتیاط واجب( مقام معظم رهبری ؛ بنابرفتوی) جایز نیست مگر آن که نماز مأموم هم احتیاطی باشد و سبب احتیاط امام و مأموم مثل هم و یکی باشد.
( آیة الله سیستانی)؛ نماز قضائی که امام جماعت می خواند قضای حتمی باشد و اگر نماز قضائی که امام جماعت می خواند احتیاطی است اقتداء به او بنابراحتیاط واجب جایز نیست مگر آن که نماز مأموم هم احتیاطی باشد و سبب احتیاط امام ٬ سبب احتیاط مأموم نیز بوده باشد ولی لازم نیست که برای احتیاط مأموم سبب دیگری نباشد.

۱۶ــ آیا لازم است انسان سؤال نماید که امام نماز یقینی می خواند یا احتیاطی؟
( آیات عظام رهبری ٬ نوری ٬ صافی)؛ بله ٬ باید سؤال کند.
( آیات عظام مکارم ٬ بهجت)؛ سؤال لازم نیست و حمل بر صحت می شود.
( آیة الله سیستانی)؛ فحص واجب نیست و همین که احتمال دهد نماز امام یقینی است کافیست.

۱۷ــ اگر افرادی که اتصال ما به امام هستند نمازشان احتیاطی باشد نماز ما به جماعت صحیح است؟
( آیات عظام سیستانی ٬‌ مکارم)؛ بنابراحتیاط واجب اتصال به آن ها کافی نیست.( آیة الله سیستانی؛ مگر برای کسی که نماز قضای احتیاطی می خواند و مماثل خودش در جهت احتیاط باشد.
( آیات عظام رهبری ٬ فاضل ٬‌ بهجت ٬ نوری )؛ مانعی ندارد.
( آیة الله صافی)؛ اتصال به آن ها کافی نیست.

۱۸ــ آیا لازم است انسان سؤال نماید که مأمومین دیگر نماز یقینی می خوانند یا احتیاطی؟
( ایات عظام رهبری ٬ سیستانی ٬ بهجت ٬ مکارم ٬ نوری)؛ سؤال واجب نیست و إقتداء صحیح است.

۱۹ــ  اگر زودتر از امام جماعت سر از رکوع یا سجده برداریم چه حکمی دارد؟
اگر یقین یا شک داریم که امام جماعت سریع سر از رکوع یا سجده بر می داریم :
( همه مراجع)؛ باید صبر کنیم.
اگر یقین داریم طول می کشد :
( همه مراجع)؛ باید برگردیم و با امام سربرداریم امّا اگر در رکوع باشد و برگشتیم و پیش از آن که به رکوع برسیم امام سر بردارد ٬ نمازمان باطل می شود.

۲۰ــ اگر مأموم سهوا زودتر از امام به رکوع یا زودتر به سجده برود وظیفه اش نسبت به ذکر گفتن در آن ها چیست؟
( آیات عظام امام ٬ رهبری ٬ مکارم)؛ بنابراحتیاط واجب در رکوع و سجده اولی که زودتر رفته باید ذکر بگوید البته به مقدار واجب ٬‌ و در دومی هم ذکر بگوید.
( آیات عظام سیستانی ٬ خوئی)؛ گفتن ذکر در رکوع و سجده اول واجب و در دوم احتیاط مستحب است.